Durga Saptashati 2: Mahishasura Sainya Vadh
துர்³கா³ ஸப்தஶதீ · த்³விதீய அத்⁴யாய
The Sanskrit text in Tamil script. The Roman line and the meaning are the same as in the original.
ௐ அக்ஷஸ்ரக்பரஶும்ʼ க³தே³ஷுகுலிஶம்ʼ பத்³மம்ʼ த⁴நுஷ்குண்டி³காம்ʼ த³ண்ட³ம்ʼ ஶக்திமஸிம்ʼ ச சர்ம ஜலஜம்ʼ க⁴ண்டாம்ʼ ஸுராபா⁴ஜநம்।
ஶூலம்ʼ பாஶஸுதர்³ஶநே ச த³த⁴தீம்ʼ ஹஸ்தை꞉ ப்ரஸந்நாநநாம்ʼ ஸேவே ஸைரிப⁴மர்தி³நீமிஹ மஹாலக்ஷ்மீம்ʼ ஸரோஜஸ்தி²தாம்॥Om akshasrakparashum gadeshukulisham padmam dhanushkundikam dandam shaktimasim cha charma jalajam ghantam surabhajanam, shulam pashasudarshane cha dadhatim hastaih prasannananam seve sairibhamardinimiha mahalakshmim sarojasthitam.
Om. I worship Mahalakshmi, slayer of the buffalo demon, seated on a lotus, her face serene, holding in her hands a rosary, axe, mace, arrow, thunderbolt, lotus, bow, water pot, staff, spear, sword, shield, conch, bell, wine cup, trident, noose and the Sudarshana discus.
ௐ ஹ்ரீம்ʼ ருʼஷிருவாச॥
Om hrim rishiruvacha.
Om hrim. The sage said:
தே³வாஸுரமபூ⁴த்³யுத்³த⁴ம்ʼ பூர்ணமப்³த³ஶதம்ʼ புரா।
மஹிஷே(அ)ஸுராணாமதி⁴பே தே³வாநாம்ʼ ச புரந்தரே³॥Devasuramabhudyuddham purnamabdashatam pura, mahishesuranamadhipe devanam cha purandare.
Long ago, a war between the gods and the demons raged for a full hundred years, with Mahisha leading the demons and Indra leading the gods.
தத்ராஸுரைர்மஹாவீர்யைர்தே³வஸைந்யம்ʼ பராஜிதம்।
ஜித்வா ச ஸகலாந் தே³வாநிந்த்ரோ³(அ)பூ⁴ந்மஹிஷாஸுர꞉॥Tatrasurairmahaviryairdevasainyam parajitam, jitva cha sakalan devanindrobhunmahishasurah.
In that war the mighty demons defeated the army of the gods, and having conquered all the gods, Mahishasura made himself Indra, king of heaven.
தத꞉ பராஜிதா தே³வா꞉ பத்³மயோநிம்ʼ ப்ரஜாபதிம்।
புரஸ்க்ருʼத்ய க³தாஸ்தத்ர யத்ரேஶகரு³ட³த்⁴வஜௌ॥Tatah parajita devah padmayonim prajapatim, puraskritya gatastatra yatreshagarudadhvajau.
Then the defeated gods, with Brahma, the lotus-born creator, at their head, went to where Shiva and Vishnu, whose banner bears Garuda, were.
யதா²வ்ருʼத்தம்ʼ தயோஸ்தத்³வந்மஹிஷாஸுரசேஷ்டிதம்।
த்ரித³ஶா꞉ கத²யாமாஸுர்தே³வாபி⁴ப⁴வவிஸ்தரம்॥Yathavrittam tayostadvanmahishasuracheshtitam, tridashah kathayamasurdevabhibhavavistaram.
The gods told the two of them everything Mahishasura had done, just as it had happened, and how fully they had been overpowered.
ஸூர்யேந்த்ரா³க்³ந்யநிலேந்தூ³நாம்ʼ யமஸ்ய வருணஸ்ய ச।
அந்யேஷாம்ʼ சாதி⁴காராந் ஸ ஸ்வயமேவாதி⁴திஷ்ட²தி॥Suryendragnyanilendunam yamasya varunasya cha, anyesham chadhikaran sa svayamevadhitishthati.
He has seized for himself the powers of the Sun, Indra, Agni, Vayu, the Moon, Yama, Varuna and the other gods.
ஸ்வர்கா³ந்நிராக்ருʼதா꞉ ஸர்வே தேந தே³வக³ணா பு⁴வி।
விசரந்தி யதா² மர்த்யா மஹிஷேண துரா³த்மநா॥Svargannirakritah sarve tena devagana bhuvi, vicharanti yatha martya mahishena duratmana.
Driven out of heaven by that wicked Mahisha, all the gods now wander the earth like mortals.
ஏதத்³வ꞉ கதி²தம்ʼ ஸர்வமமராரிவிசேஷ்டிதம்।
ஶரணம்ʼ வ꞉ ப்ரபந்நா꞉ ஸ்மோ வத⁴ஸ்தஸ்ய விசிந்த்யதாம்॥Etadvah kathitam sarvamamararivicheshtitam, sharanam vah prapannah smo vadhastasya vichintyatam.
We have told you all that this enemy of the gods has done. We have come to you for refuge; please think of a way to destroy him.
இத்த²ம்ʼ நிஶம்ய தே³வாநாம்ʼ வசாம்ʼஸி மது⁴ஸூத³ந꞉।
சகார கோபம்ʼ ஶம்பு⁴ஶ்ச ப்ரு⁴குடீகுடிலாநநௌ॥Ittham nishamya devanam vachamsi madhusudanah, chakara kopam shambhushcha bhrukutikutilananau.
Hearing the gods’ words, Vishnu, slayer of Madhu, and Shiva grew angry, their brows knitted and their faces stern.
ததோ(அ)திகோபபூர்ணஸ்ய சக்ரிணோ வத³நாத்தத꞉।
நிஶ்சக்ராம மஹத்தேஜோ ப்ர³ஹ்மண꞉ ஶங்கரஸ்ய ச॥Tatotikopapurnasya chakrino vadanattatah, nishchakrama mahattejo brahmanah shankarasya cha.
Then from the face of Vishnu, holder of the discus, filled with great anger, a mighty radiance came forth, and likewise from Brahma and Shiva.
அந்யேஷாம்ʼ சைவ தே³வாநாம்ʼ ஶக்ராதீ³நாம்ʼ ஶரீரத꞉।
நிர்க³தம்ʼ ஸுமஹத்தேஜஸ்தச்சைக்யம்ʼ ஸமக³ச்ச²த॥Anyesham chaiva devanam shakradinam shariratah, nirgatam sumahattejastachchaikyam samagachchhata.
From the bodies of Indra and the other gods too a great radiance came forth, and it all merged into one.
அதீவ தேஜஸ꞉ கூடம்ʼ ஜ்வலந்தமிவ பர்வதம்।
த³த்ருʼ³ஶுஸ்தே ஸுராஸ்தத்ர ஜ்வாலாவ்யாப்ததி³க³ந்தரம்॥Ativa tejasah kutam jvalantamiva parvatam, dadrishuste surastatra jvalavyaptadigantaram.
The gods saw there a vast mass of radiance, like a blazing mountain, its flames filling every direction.
அதுலம்ʼ தத்ர தத்தேஜ꞉ ஸர்வதே³வஶரீரஜம்।
ஏகஸ்த²ம்ʼ தத³பூ⁴ந்நாரீ வ்யாப்தலோகத்ரயம்ʼ த்விஷா॥Atulam tatra tattejah sarvadevasharirajam, ekastham tadabhunnari vyaptalokatrayam tvisha.
That matchless radiance, born from the bodies of all the gods, came together in one place and became a woman whose light filled the three worlds.
யத³பூ⁴ச்சா²ம்ப⁴வம்ʼ தேஜஸ்தேநாஜாயத தந்முக²ம்।
யாம்யேந சாப⁴வந் கேஶா பா³ஹவோ விஷ்ணுதேஜஸா॥Yadabhuchchhambhavam tejastenajayata tanmukham, yamyena chabhavan kesha bahavo vishnutejasa.
Shiva’s radiance became her face, Yama’s became her hair, and Vishnu’s radiance became her arms.
ஸௌம்யேந ஸ்தநயோர்யுக்³மம்ʼ மத்⁴யம்ʼ சைந்த்ரே³ண சாப⁴வத்।
வாருணேந ச ஜங்கோரூ⁴ நிதம்ப³ஸ்தேஜஸா பு⁴வ꞉॥Saumyena stanayoryugmam madhyam chaindrena chabhavat, varunena cha janghoru nitambastejasa bhuvah.
The Moon’s radiance became her breasts, Indra’s her waist, Varuna’s her shanks and thighs, and the Earth’s her hips.
ப்ர³ஹ்மணஸ்தேஜஸா பாதௌ³ தத³ங்குல்³யோ(அ)ர்கதேஜஸா।
வஸூநாம்ʼ ச கராங்குல்³ய꞉ கௌபேரே³ண ச நாஸிகா॥Brahmanastejasa padau tadangulyorkatejasa, vasunam cha karangulyah kauberena cha nasika.
Brahma’s radiance became her feet, the Sun’s her toes, the Vasus’ her fingers, and Kubera’s her nose.
தஸ்யாஸ்து த³ந்தா꞉ ஸம்பூ⁴தா꞉ ப்ராஜாபத்யேந தேஜஸா।
நயநத்ரிதயம்ʼ ஜஜ்ஞே ததா² பாவகதேஜஸா॥Tasyastu dantah sambhutah prajapatyena tejasa, nayanatritayam jajne tatha pavakatejasa.
Her teeth came from the radiance of Prajapati, and her three eyes from the radiance of Agni, the fire god.
ப்ரு⁴வௌ ச ஸந்த்⁴யயோஸ்தேஜ꞉ ஶ்ரவணாவநிலஸ்ய ச।
அந்யேஷாம்ʼ சைவ தே³வாநாம்ʼ ஸம்ப⁴வஸ்தேஜஸாம்ʼ ஶிவா॥Bhruvau cha sandhyayostejah shravanavanilasya cha, anyesham chaiva devanam sambhavastejasam shiva.
Her brows came from the radiance of the two twilights, her ears from Vayu’s; and so the auspicious Goddess arose from the radiance of all the other gods as well.
தத꞉ ஸமஸ்ததே³வாநாம்ʼ தேஜோராஶிஸமுத்³ப⁴வாம்।
தாம்ʼ விலோக்ய முத³ம்ʼ ப்ராபுரமரா மஹிஷார்தி³தா꞉॥Tatah samastadevanam tejorashisamudbhavam, tam vilokya mudam prapuramara mahisharditah.
Seeing her, born from the combined radiance of all the gods, the gods who had been tormented by Mahisha were filled with joy.
ஶூலம்ʼ ஶூலாத்³விநிஷ்க்ருʼஷ்ய த³தௌ³ தஸ்யை பிநாகத்ருʼ⁴க்।
சக்ரம்ʼ ச த³த்தவாந் க்ருʼஷ்ண꞉ ஸமுத்பாத்³ய ஸ்வசக்ரத꞉॥Shulam shuladvinishkrishya dadau tasyai pinakadhrik, chakram cha dattavan krishnah samutpadya svachakratah.
Shiva, bearer of the Pinaka bow, drew a trident out of his own trident and gave it to her, and Krishna (Vishnu) brought forth a discus from his own discus and gave it.
ஶங்க²ம்ʼ ச வருண꞉ ஶக்திம்ʼ த³தௌ³ தஸ்யை ஹுதாஶந꞉।
மாருதோ த³த்தவாம்ʼஶ்சாபம்ʼ பா³ணபூர்ணே ததே²ஷுதீ⁴॥Shankham cha varunah shaktim dadau tasyai hutashanah, maruto dattavamshchapam banapurne tatheshudhi.
Varuna gave her a conch, Agni gave her a spear, and Vayu gave her a bow and two quivers full of arrows.
வஜ்ரமிந்த்ர³꞉ ஸமுத்பாத்³ய குலிஶாத³மராதி⁴ப꞉।
த³தௌ³ தஸ்யை ஸஹஸ்ராக்ஷோ க⁴ண்டாமைராவதாத்³ க³ஜாத்॥Vajramindrah samutpadya kulishadamaradhipah, dadau tasyai sahasraksho ghantamairavatad gajat.
Indra, the thousand-eyed lord of the gods, drew a thunderbolt from his own and gave it to her, along with a bell from his elephant Airavata.
காலத³ண்டா³த்³யமோ த³ண்ட³ம்ʼ பாஶம்ʼ சாம்பு³பதிர்த³தௌ³।
ப்ரஜாபதிஶ்சாக்ஷமாலாம்ʼ த³தௌ³ ப்ர³ஹ்மா கமண்டலு³ம்॥Kaladandadyamo dandam pasham chambupatirdadau, prajapatishchakshamalam dadau brahma kamandalum.
Yama gave a staff from his staff of death, Varuna, lord of waters, gave a noose, Prajapati gave a rosary, and Brahma gave a water pot.
ஸமஸ்தரோமகூபேஷு நிஜரஶ்மீந் தி³வாகர꞉।
காலஶ்ச த³த்தவாந் க²ட்³க³ம்ʼ தஸ்யாஶ்சர்ம ச நிர்மலம்॥Samastaromakupeshu nijarashmin divakarah, kalashcha dattavan khadgam tasyashcharma cha nirmalam.
The Sun filled every pore of her body with his rays, and Kala (Time) gave her a sword and a spotless shield.
க்ஷீரோத³ஶ்சாமலம்ʼ ஹாரமஜரே ச ததா²ம்பரே³।
சூடா³மணிம்ʼ ததா² தி³வ்யம்ʼ குண்டலே³ கடகாநி ச॥Kshirodashchamalam haramajare cha tathambare, chudamanim tatha divyam kundale katakani cha.
The Ocean of Milk gave her a pure necklace and two garments that never wear out, a divine crest jewel, earrings and bracelets,
அர்த⁴சந்த்ர³ம்ʼ ததா² ஶுப்ர⁴ம்ʼ கேயூராந் ஸர்வபா³ஹுஷு।
நூபுரௌ விமலௌ தத்³வத்³ க்ரை³வேயகமநுத்தமம்॥Ardhachandram tatha shubhram keyuran sarvabahushu, nupurau vimalau tadvad graiveyakamanuttamam.
a bright crescent moon, armlets for all her arms, two spotless anklets and a peerless necklace for her throat,
அங்குலீ³யகரத்நாநி ஸமஸ்தாஸ்வங்குலீ³ஷு ச।
விஶ்வகர்மா த³தௌ³ தஸ்யை பரஶும்ʼ சாதிநிர்மலம்॥Anguliyakaratnani samastasvangulishu cha, vishvakarma dadau tasyai parashum chatinirmalam.
and jewelled rings for all her fingers. Vishvakarma, the divine craftsman, gave her a gleaming axe,
அஸ்த்ராண்யநேகரூபாணி ததா²பே⁴த்³யம்ʼ ச த³ம்ʼஶநம்।
அம்லாநபங்கஜாம்ʼ மாலாம்ʼ ஶிரஸ்யுரஸி சாபராம்॥Astranyanekarupani tathabhedyam cha damshanam, amlanapankajam malam shirasyurasi chaparam.
weapons of many kinds and impenetrable armour. The ocean gave her a garland of unfading lotuses for her head and another for her breast,
அத³த³ஜ்ஜலதி⁴ஸ்தஸ்யை பங்கஜம்ʼ சாதிஶோப⁴நம்।
ஹிமவாந் வாஹநம்ʼ ஸிம்ʼஹம்ʼ ரத்நாநி விவிதா⁴நி ச॥Adadajjaladhistasyai pankajam chatishobhanam, himavan vahanam simham ratnani vividhani cha.
and a lovely lotus to hold. The Himalaya gave her a lion to ride and many kinds of jewels.
த³தா³வஶூந்யம்ʼ ஸுரயா பாநபாத்ரம்ʼ த⁴நாதி⁴ப꞉।
ஶேஷஶ்ச ஸர்வநாகே³ஶோ மஹாமணிவிபூ⁴ஷிதம்॥Dadavashunyam suraya panapatram dhanadhipah, sheshashcha sarvanagesho mahamanivibhushitam.
Kubera, lord of wealth, gave her a drinking cup always full of wine; and Shesha, king of all serpents, who holds up this earth,
நாக³ஹாரம்ʼ த³தௌ³ தஸ்யை த⁴த்தே ய꞉ ப்ருʼதி²வீமிமாம்।
அந்யைரபி ஸுரைர்தே³வீ பூ⁴ஷணைராயுதை⁴ஸ்ததா²॥Nagaharam dadau tasyai dhatte yah prithivimimam, anyairapi surairdevi bhushanairayudhaistatha.
gave her a serpent necklace adorned with great gems. The other gods also honoured the Goddess with ornaments and weapons.
ஸம்மாநிதா நநாதோ³ச்சை꞉ ஸாட்டஹாஸம்ʼ முஹுர்முஹு꞉।
தஸ்யா நாதே³ந கோரே⁴ண க்ருʼத்ஸ்நமாபூரிதம்ʼ நப⁴꞉॥Sammanita nanadochchaih sattahasam muhurmuhuh, tasya nadena ghorena kritsnamapuritam nabhah.
Thus honoured, she roared aloud again and again with a great laugh, and her terrible roar filled the whole sky.
அமாயதாதிமஹதா ப்ரதிஶப்³தோ³ மஹாநபூ⁴த்।
சுக்ஷுபு⁴꞉ ஸகலா லோகா꞉ ஸமுத்ரா³ஶ்ச சகம்பிரே॥Amayatatimahata pratishabdo mahanabhut, chukshubhuh sakala lokah samudrashcha chakampire.
Its mighty echo was boundless. All the worlds trembled and the oceans shook.
சசால வஸுதா⁴ சேலு꞉ ஸகலாஶ்ச மஹீதரா⁴꞉।
ஜயேதி தே³வாஶ்ச முதா³ தாமூசு꞉ ஸிம்ʼஹவாஹிநீம்॥Chachala vasudha cheluh sakalashcha mahidharah, jayeti devashcha muda tamuchuh simhavahinim.
The earth quaked and all the mountains shook. Joyfully the gods cried “Victory!” to her who rides the lion.
துஷ்டுவுர்முநயஶ்சைநாம்ʼ ப⁴க்திநம்ராத்மமூர்தய꞉।
த்ருʼ³ஷ்ட்வா ஸமஸ்தம்ʼ ஸம்ʼக்ஷுப்³த⁴ம்ʼ த்ரைலோக்யமமராரய꞉॥Tushtuvurmunayashchainam bhaktinamratmamurtayah, drishtva samastam sankshubdham trailokyamamararayah.
The sages, bowed in devotion, sang her praises. Seeing the three worlds in turmoil, the enemies of the gods
ஸந்நத்³தா⁴கில²ஸைந்யாஸ்தே ஸமுத்தஸ்துரு²தா³யுதா⁴꞉।
ஆ꞉ கிமேததி³தி க்ரோதா⁴தா³பா⁴ஷ்ய மஹிஷாஸுர꞉॥Sannaddhakhilasainyaste samuttasthurudayudhah, ah kimetaditi krodhadabhashya mahishasurah.
readied their whole army and rose up with weapons raised. “Ah, what is this?” cried Mahishasura in fury,
அப்⁴யதா⁴வத தம்ʼ ஶப்³த³மஶேஷைரஸுரைர்வ்ருʼத꞉।
ஸ த³தர்³ஶ ததோ தே³வீம்ʼ வ்யாப்தலோகத்ரயாம்ʼ த்விஷா॥Abhyadhavata tam shabdamasheshairasurairvritah, sa dadarsha tato devim vyaptalokatrayam tvisha.
and surrounded by countless demons he rushed toward the sound. Then he saw the Goddess, whose radiance filled the three worlds,
பாதா³க்ராந்த்யா நதபு⁴வம்ʼ கிரீடோல்லிகி²தாம்பரா³ம்।
க்ஷோபி⁴தாஶேஷபாதாலாம்ʼ த⁴நுர்ஜ்யாநி꞉ஸ்வநேந தாம்॥Padakrantya natabhuvam kiritollikhitambaram, kshobhitasheshapatalam dhanurjyanihsvanena tam.
whose tread bowed the earth, whose crown grazed the sky, and the twang of whose bowstring shook all the netherworlds,
தி³ஶோ பு⁴ஜஸஹஸ்ரேண ஸமந்தாத்³ வ்யாப்ய ஸம்ʼஸ்தி²தாம்।
தத꞉ ப்ரவவ்ருʼதே யுத்³த⁴ம்ʼ தயா தே³வ்யா ஸுரத்³விஷாம்॥Disho bhujasahasrena samantad vyapya samsthitam, tatah pravavrite yuddham taya devya suradvisham.
standing with her thousand arms spread across every direction. Then the battle began between the Goddess and the enemies of the gods.
ஶஸ்த்ராஸ்த்ரைர்ப³ஹுதா⁴ முக்தைராதீ³பிததி³க³ந்தரம்।
மஹிஷாஸுரஸேநாநீஶ்சிக்ஷுராக்²யோ மஹாஸுர꞉॥Shastrastrairbahudha muktairadipitadigantaram, mahishasurasenanishchikshurakhyo mahasurah.
Weapons and missiles were hurled in such numbers that every direction blazed. The great demon Chikshura, general of Mahishasura’s army,
யுயுதே⁴ சாமரஶ்சாந்யைஶ்சதுரங்க³பலா³ந்வித꞉।
ரதா²நாமயுதை꞉ ஷட்³பிரு⁴த³க்ரா³க்²யோ மஹாஸுர꞉॥Yuyudhe chamarashchanyaishchaturangabalanvitah, rathanamayutaih shadbhirudagrakhyo mahasurah.
fought, and so did Chamara with others, backed by a fourfold army. The great demon Udagra fought with sixty thousand chariots,
அயுத்⁴யதாயுதாநாம்ʼ ச ஸஹஸ்ரேண மஹாஹநு꞉।
பஞ்சாஶத்³பி⁴ஶ்ச நியுதைரஸிலோமா மஹாஸுர꞉॥Ayudhyatayutanam cha sahasrena mahahanuh, panchashadbhishcha niyutairasiloma mahasurah.
Mahahanu fought with ten million, and the great demon Asiloma with fifty million.
அயுதாநாம்ʼ ஶதை꞉ ஷட்³பிர்⁴பா³ஷ்கலோ யுயுதே⁴ ரணே।
க³ஜவாஜிஸஹஸ்ரௌகைர⁴நேகை꞉ பரிவாரித꞉॥Ayutanam shataih shadbhirbashkalo yuyudhe rane, gajavajisahasraughairanekaih parivaritah.
Bashkala fought in the battle with six million. Another, surrounded by many thousands of elephants and horses
வ்ருʼதோ ரதா²நாம்ʼ கோட்யா ச யுத்³தே⁴ தஸ்மிந்நயுத்⁴யத।
பி³டாலா³க்²யோ(அ)யுதாநாம்ʼ ச பஞ்சாஶத்³பிர⁴தா²யுதை꞉॥Vrito rathanam kotya cha yuddhe tasminnayudhyata, bidalakhyoyutanam cha panchashadbhirathayutaih.
and ten million chariots, fought in that battle. The demon Bidala, with five hundred thousand chariots around him,
யுயுதே⁴ ஸம்ʼயுகே³ தத்ர ரதா²நாம்ʼ பரிவாரித꞉।
அந்யே ச தத்ராயுதஶோ ரத²நாக³ஹயைர்வ்ருʼதா꞉॥Yuyudhe samyuge tatra rathanam parivaritah, anye cha tatrayutasho rathanagahayairvritah.
fought in that battle. Other great demons too, surrounded by tens of thousands of chariots, elephants and horses,
யுயுது⁴꞉ ஸம்ʼயுகே³ தே³வ்யா ஸஹ தத்ர மஹாஸுரா꞉।
கோடிகோடிஸஹஸ்ரைஸ்து ரதா²நாம்ʼ த³ந்திநாம்ʼ ததா²॥Yuyudhuh samyuge devya saha tatra mahasurah, kotikotisahasraistu rathanam dantinam tatha.
fought the Goddess there. Surrounded by countless thousands of chariots and elephants
ஹயாநாம்ʼ ச வ்ருʼதோ யுத்³தே⁴ தத்ராபூ⁴ந்மஹிஷாஸுர꞉।
தோமரைர்பி⁴ந்தி³பாலைஶ்ச ஶக்திபிர்⁴முஸலைஸ்ததா²॥Hayanam cha vrito yuddhe tatrabhunmahishasurah, tomarairbhindipalaishcha shaktibhirmusalaistatha.
and horses, Mahishasura himself was in that battle. With javelins, darts, spears and clubs,
யுயுது⁴꞉ ஸம்ʼயுகே³ தே³வ்யா க²ட்³கை³꞉ பரஶுபட்டிஶை꞉।
கேசிச்ச சிக்ஷிபு꞉ ஶக்தீ꞉ கேசித்பாஶாம்ʼஸ்ததா²பரே॥Yuyudhuh samyuge devya khadgaih parashupattishaih, kechichcha chikshipuh shaktih kechitpashamstathapare.
with swords, axes and halberds, they fought the Goddess. Some hurled spears, others threw nooses,
தே³வீம்ʼ க²ட்³க³ப்ரஹாரைஸ்து தே தாம்ʼ ஹந்தும்ʼ ப்ரசக்ரமு꞉।
ஸாபி தே³வீ ததஸ்தாநி ஶஸ்த்ராண்யஸ்த்ராணி சண்டி³கா॥Devim khadgapraharaistu te tam hantum prachakramuh, sapi devi tatastani shastranyastrani chandika.
and they tried to kill her with blows of their swords. Then the Goddess Chandika, raining her own weapons,
லீலயைவ ப்ரசிச்சே²த³ நிஜஶஸ்த்ராஸ்த்ரவர்ஷிணீ।
அநாயஸ்தாநநா தே³வீ ஸ்தூயமாநா ஸுரர்ஷிபி⁴꞉॥Lilayaiva prachichchheda nijashastrastravarshini, anayastanana devi stuyamana surarshibhih.
cut down all those weapons with playful ease. Her face showed no strain as gods and sages sang her praise,
முமோசாஸுரதே³ஹேஷு ஶஸ்த்ராண்யஸ்த்ராணி சேஶ்வரீ।
ஸோ(அ)பி க்ருத்³தோ⁴ து⁴தஸடோ தே³வ்யா வாஹநகேஶரீ॥Mumochasuradeheshu shastranyastrani cheshvari, sopi kruddho dhutasato devya vahanakeshari.
and the sovereign Goddess hurled her weapons into the demons’ bodies. Her mount, the lion, angry and shaking its mane,
சசாராஸுரஸைந்யேஷு வநேஷ்விவ ஹுதாஶந꞉।
நி꞉ஶ்வாஸாந் முமுசே யாம்ʼஶ்ச யுத்⁴யமாநா ரணே(அ)ம்பி³கா॥Chacharasurasainyeshu vaneshviva hutashanah, nihshvasan mumuche yamshcha yudhyamana ranembika.
stalked through the demon armies like fire through a forest. And the breaths that Ambika let out as she fought
த ஏவ ஸத்³ய꞉ ஸம்பூ⁴தா க³ணா꞉ ஶதஸஹஸ்ரஶ꞉।
யுயுது⁴ஸ்தே பரஶுபிர்⁴பி⁴ந்தி³பாலாஸிபட்டிஶை꞉॥Ta eva sadyah sambhuta ganah shatasahasrashah, yuyudhuste parashubhirbhindipalasipattishaih.
at once became hundreds of thousands of attendants, who fought with axes, darts, swords and halberds,
நாஶயந்தோ(அ)ஸுரக³ணாந் தே³வீஶக்த்யுபப்ருʼ³ம்ʼஹிதா꞉।
அவாத³யந்த படஹாந் க³ணா꞉ ஶங்கா²ம்ʼஸ்ததா²பரே॥Nashayantosuraganan devishaktyupabrimhitah, avadayanta patahan ganah shankhamstathapare.
destroying the demon hordes, strengthened by the Goddess’s power. Some of them beat war drums and others blew conches,
ம்ருʼத³ங்கா³ம்ʼஶ்ச ததை²வாந்யே தஸ்மிந் யுத்³த⁴மஹோத்ஸவே।
ததோ தே³வீ த்ரிஶூலேந க³த³யா ஶக்திவ்ருʼஷ்டிபி⁴꞉॥Mridangamshcha tathaivanye tasmin yuddhamahotsave, tato devi trishulena gadaya shaktivrishtibhih.
and others played the mridanga in that great festival of battle. Then the Goddess, with her trident, mace, showers of spears,
க²ட்³கா³தி³பி⁴ஶ்ச ஶதஶோ நிஜகா⁴ந மஹாஸுராந்।
பாதயாமாஸ சைவாந்யாந் க⁴ண்டாஸ்வநவிமோஹிதாந்॥Khadgadibhishcha shatasho nijaghana mahasuran, patayamasa chaivanyan ghantasvanavimohitan.
sword and other weapons, slew great demons by the hundreds, and struck down others stunned by the sound of her bell.
அஸுராந் பு⁴வி பாஶேந ப³த்³த்⁴வா சாந்யாநகர்ஷயத்।
கேசித்³ த்³விதா⁴ க்ருʼதாஸ்தீக்ஷ்ணை꞉ க²ட்³க³பாதைஸ்ததா²பரே॥Asuran bhuvi pashena baddhva chanyanakarshayat, kechid dvidha kritastikshnaih khadgapataistathapare.
She bound some demons with her noose and dragged them along the ground. Some were cut in two by her sharp sword strokes,
விபோதி²தா நிபாதேந க³த³யா பு⁴வி ஶேரதே।
வேமுஶ்ச கேசித்ரு³திர⁴ம்ʼ முஸலேந ப்ருʼ⁴ஶம்ʼ ஹதா꞉॥Vipothita nipatena gadaya bhuvi sherate, vemushcha kechidrudhiram musalena bhrisham hatah.
others lay on the ground crushed by her mace, and some, struck hard by her club, vomited blood.
கேசிந்நிபதிதா பூ⁴மௌ பி⁴ந்நா꞉ ஶூலேந வக்ஷஸி।
நிரந்தரா꞉ ஶரௌகே⁴ண க்ருʼதா꞉ கேசித்ர³ணாஜிரே॥Kechinnipatita bhumau bhinnah shulena vakshasi, nirantarah sharaughena kritah kechidranajire.
Some fell to the ground, their chests pierced by her trident; some on the battlefield were riddled with a flood of arrows
ஶ்யேநாநுகாரிண꞉ ப்ராணாந் முமுசுஸ்த்ரித³ஶார்த³நா꞉।
கேஷாஞ்சித்³ பா³ஹவஶ்சி²ந்நாஶ்சி²ந்நக்ரீ³வாஸ்ததா²பரே॥Shyenanukarinah pranan mumuchustridashardanah, keshanchid bahavashchhinnashchhinnagrivastathapare.
and gave up their lives, these tormentors of the gods who had swooped like hawks. Some had their arms cut off, others their necks,
ஶிராம்ʼஸி பேதுரந்யேஷாமந்யே மத்⁴யே விதாரி³தா꞉।
விச்சி²ந்நஜங்கா⁴ஸ்த்வபரே பேதுருர்வ்யாம்ʼ மஹாஸுரா꞉॥Shiramsi peturanyeshamanye madhye vidaritah, vichchhinnajanghastvapare petururvyam mahasurah.
the heads of others fell, some were split down the middle, and others, their legs cut away, fell to the earth.
ஏகபா³ஹ்வக்ஷிசரணா꞉ கேசித்³தே³வ்யா த்³விதா⁴ க்ருʼதா꞉।
சி²ந்நே(அ)பி சாந்யே ஶிரஸி பதிதா꞉ புநருத்தி²தா꞉॥Ekabahvakshicharanah kechiddevya dvidha kritah, chhinnepi chanye shirasi patitah punarutthitah.
Some, left with one arm, one eye, one foot, were cut in two by the Goddess. Others, beheaded, fell and rose up again.
கப³ந்தா⁴ யுயுதுர்⁴தே³வ்யா க்ருʼ³ஹீதபரமாயுதா⁴꞉।
நந்ருʼதுஶ்சாபரே தத்ர யுத்³தே⁴ தூர்யலயாஶ்ரிதா꞉॥Kabandha yuyudhurdevya grihitaparamayudhah, nanritushchapare tatra yuddhe turyalayashritah.
Headless trunks seized fine weapons and fought the Goddess, and others danced on the battlefield to the beat of the drums.
கப³ந்தா⁴ஶ்சி²ந்நஶிரஸ꞉ க²ட்³க³ஶக்த்ய்ருʼஷ்டிபாணய꞉।
திஷ்ட² திஷ்டே²தி பா⁴ஷந்தோ தே³வீமந்யே மஹாஸுரா꞉॥Kabandhashchhinnashirasah khadgashaktyrishtipanayah, tishtha tishtheti bhashanto devimanye mahasurah.
Other great demons, headless trunks with swords, spears and lances in hand, kept shouting at the Goddess, “Stop! Stop!”
பாதிதை ரத²நாகா³ஶ்வைரஸுரைஶ்ச வஸுந்தரா⁴।
அக³ம்யா ஸாப⁴வத்தத்ர யத்ராபூ⁴த்ஸ மஹாரண꞉॥Patitai rathanagashvairasuraishcha vasundhara, agamya sabhavattatra yatrabhutsa maharanah.
Where that great battle raged, the ground became impassable, strewn with fallen chariots, elephants, horses and demons.
ஶோணிதௌகா⁴ மஹாநத்³ய꞉ ஸத்³யஸ்தத்ர ப்ரஸுஸ்ருவு꞉।
மத்⁴யே சாஸுரஸைந்யஸ்ய வாரணாஸுரவாஜிநாம்॥Shonitaugha mahanadyah sadyastatra prasusruvuh, madhye chasurasainyasya varanasuravajinam.
Great rivers of blood began to flow at once through the demon army, among its elephants, demons and horses.
க்ஷணேந தந்மஹாஸைந்யமஸுராணாம்ʼ ததா²ம்பி³கா।
நிந்யே க்ஷயம்ʼ யதா² வஹ்நிஸ்த்ருʼணதாரு³மஹாசயம்॥Kshanena tanmahasainyamasuranam tathambika, ninye kshayam yatha vahnistrinadarumahachayam.
In a moment Ambika destroyed that vast demon army, as fire consumes a great heap of straw and wood.
ஸ ச ஸிம்ʼஹோ மஹாநாத³முத்ஸ்ருʼஜந்து⁴தகேஸர꞉।
ஶரீரேப்⁴யோ(அ)மராரீணாமஸூநிவ விசிந்வதி॥Sa cha simho mahanadamutsrijandhutakesarah, sharirebhyomararinamasuniva vichinvati.
And the lion, roaring loudly and shaking its mane, seemed to be hunting out the very life from the bodies of the gods’ enemies.
தே³வ்யா க³ணைஶ்ச தைஸ்தத்ர க்ருʼதம்ʼ யுத்³த⁴ம்ʼ மஹாஸுரை꞉।
யதை²ஷாம்ʼ துதுஷுர்தே³வா꞉ புஷ்பவ்ருʼஷ்டிமுசோ தி³வி॥ ௐ॥Devya ganaishcha taistatra kritam yuddham mahasuraih, yathaisham tutushurdevah pushpavrishtimucho divi. Om.
The Goddess and her attendants fought the great demons there so well that the gods in heaven were delighted and showered flowers. Om.
இதி ஶ்ரீமார்கண்டே³யபுராணே ஸாவர்ணிகே மந்வந்தரே தே³வீமாஹாத்ம்யே மஹிஷாஸுரஸைந்யவதோ⁴ நாம த்³விதீயோ(அ)த்⁴யாய꞉॥
Iti shrimarkandeyapurane savarnike manvantare devimahatmye mahishasurasainyavadho nama dvitiyodhyayah.
Thus ends the second chapter of the Devi Mahatmya in the Markandeya Purana, the slaying of Mahishasura’s army.