Dakshinamurthy Stotram
த³க்ஷிணாமூர்தி ஸ்தோத்ரம்
The Sanskrit text in Tamil script. The Roman line and the meaning are the same as in the original.
மௌநவ்யாக்²யாப்ரகடிதபரப்ர³ஹ்மதத்த்வம்ʼ யுவாநம்ʼ வர்ஷிஷ்டா²ந்தேவஸத்ருʼ³ஷிக³ணைராவ்ருʼதம்ʼ ப்ர³ஹ்மநிஷ்டை²꞉।
ஆசார்யேந்த்ர³ம்ʼ கரகலிதசிந்முத்ர³மாநந்த³மூர்திம்ʼ ஸ்வாத்மாராமம்ʼ முதி³தவத³நம்ʼ த³க்ஷிணாமூர்திமீடே³॥Maunavyakhyaprakatitaparabrahmatattvam yuvanam varshishthantevasadrishiganairavritam brahmanishthaih, acharyendram karakalitachinmudramanandamurtim svatmaramam muditavadanam dakshinamurtimide.
I praise Dakshinamurthy: young, revealing the truth of the supreme Brahman through silent teaching, surrounded by elderly disciples, sages steeped in Brahman; the greatest of teachers, his hand in the sign of knowledge, bliss in form, content in his own Self, his face full of joy.
வடவிடபிஸமீபே பூ⁴மிபா⁴கே³ நிஷண்ணம்ʼ ஸகலமுநிஜநாநாம்ʼ ஜ்ஞாநதா³தாரமாராத்।
த்ரிபு⁴வநகுரு³மீஶம்ʼ த³க்ஷிணாமூர்திதே³வம்ʼ ஜநநமரணது³꞉க²ச்சே²த³த³க்ஷம்ʼ நமாமி॥Vatavitapisamipe bhumibhage nishannam sakalamunijananam jnanadataramarat, tribhuvanagurumisham dakshinamurtidevam jananamaranaduhkhachchhedadaksham namami.
I bow to Lord Dakshinamurthy, seated on the ground beneath a banyan tree, giving knowledge to all the sages gathered near him; teacher of the three worlds, able to cut away the pain of birth and death.
சித்ரம்ʼ வடதரோர்மூலே வ்ருʼத்³தா⁴꞉ ஶிஷ்யா குருர்³யுவா।
குரோ³ஸ்து மௌநம்ʼ வ்யாக்²யாநம்ʼ ஶிஷ்யாஸ்துச்சி²ந்நஸம்ʼஶயா꞉॥Chitram vatatarormule vriddhah shishya gururyuva, gurostu maunam vyakhyanam shishyastuchchhinnasamshayah.
How wonderful: under the banyan tree the disciples are old and the guru is young. The guru teaches in silence, and the disciples’ doubts are gone.
நித⁴யே ஸர்வவித்³யாநாம்ʼ பி⁴ஷஜே ப⁴வரோகி³ணாம்।
குர³வே ஸர்வலோகாநாம்ʼ த³க்ஷிணாமூர்தயே நம꞉॥Nidhaye sarvavidyanam bhishaje bhavaroginam, gurave sarvalokanam dakshinamurtaye namah.
Salutations to Dakshinamurthy, treasure-house of all knowledge, healer of those sick with worldly life, teacher of all the worlds.
ௐ நம꞉ ப்ரணவார்தா²ய ஶுத்³த⁴ஜ்ஞாநைகமூர்தயே।
நிர்மலாய ப்ரஶாந்தாய த³க்ஷிணாமூர்தயே நம꞉॥Om namah pranavarthaya shuddhajnanaikamurtaye, nirmalaya prashantaya dakshinamurtaye namah.
Om. Salutations to him who is the meaning of Om, whose only form is pure knowledge; salutations to Dakshinamurthy, the spotless and serene.
விஶ்வம்ʼ தர்³பணத்ருʼ³ஶ்யமாநநகரீ³துல்யம்ʼ நிஜாந்தர்க³தம்ʼ பஶ்யந்நாத்மநி மாயயா ப³ஹிரிவோத்³பூ⁴தம்ʼ யதா² நித்ர³யா।
ய꞉ ஸாக்ஷாத்குருதே ப்ரபோ³த⁴ஸமயே ஸ்வாத்மாநமேவாத்³வயம்ʼ தஸ்மை ஶ்ரீகுரு³மூர்தயே நம இத³ம்ʼ ஶ்ரீத³க்ஷிணாமூர்தயே॥Vishvam darpanadrishyamananagaritulyam nijantargatam pashyannatmani mayaya bahirivodbhutam yatha nidraya, yah sakshatkurute prabodhasamaye svatmanamevadvayam tasmai shrigurumurtaye nama idam shridakshinamurtaye.
The world lies within, like a city seen in a mirror, yet through maya it seems to be outside, as in a dream; on waking one sees only one’s own Self, without a second. To that guru, the glorious Dakshinamurthy, I bow.
பீ³ஜஸ்யாந்தரிவாங்குரோ ஜக³தி³த³ம்ʼ ப்ராங்நிர்விகல்பம்ʼ புந꞉ மாயாகல்பிததே³ஶகாலகலநாவைசித்ர்யசித்ரீக்ருʼதம்।
மாயாவீவ விஜ்ருʼம்ப⁴யத்யபி மஹாயோகீ³வ ய꞉ ஸ்வேச்ச²யா தஸ்மை ஶ்ரீகுரு³மூர்தயே நம இத³ம்ʼ ஶ்ரீத³க்ஷிணாமூர்தயே॥Bijasyantarivankuro jagadidam prannirvikalpam punah mayakalpitadeshakalakalanavaichitryachitrikritam, mayaviva vijrimbhayatyapi mahayogiva yah svechchhaya tasmai shrigurumurtaye nama idam shridakshinamurtaye.
Like the sprout within a seed, this world was at first without form; then, made varied by space, time and change conjured by maya, he unfolds it at will, like a magician or a great yogi. To that guru, the glorious Dakshinamurthy, I bow.
யஸ்யைவ ஸ்புர²ணம்ʼ ஸதா³த்மகமஸத்கல்பார்த²கம்ʼ பா⁴ஸதே ஸாக்ஷாத்தத்த்வமஸீதி வேத³வசஸா யோ போ³த⁴யத்யாஶ்ரிதாந்।
யத்ஸாக்ஷாத்கரணாத்³ப⁴வேந்ந புநராவ்ருʼத்திர்ப⁴வாம்போ⁴நிதௌ⁴ தஸ்மை ஶ்ரீகுரு³மூர்தயே நம இத³ம்ʼ ஶ்ரீத³க்ஷிணாமூர்தயே॥Yasyaiva sphuranam sadatmakamasatkalparthakam bhasate sakshattattvamasiti vedavachasa yo bodhayatyashritan, yatsakshatkaranadbhavenna punaravrittirbhavambhonidhau tasmai shrigurumurtaye nama idam shridakshinamurtaye.
His light alone, which is real, shines as this world of passing appearances. Through the Vedic words ‘You are That’ he teaches those who come to him, and one who realises him never returns to the ocean of birth. To that guru, the glorious Dakshinamurthy, I bow.
நாநாச்சி²த்ர³க⁴டோதர³ஸ்தி²தமஹாதீ³பப்ரபா⁴பா⁴ஸ்வரம்ʼ ஜ்ஞாநம்ʼ யஸ்ய து சக்ஷுராதி³கரணத்³வாரா ப³ஹி꞉ ஸ்பந்த³தே।
ஜாநாமீதி தமேவ பா⁴ந்தமநுபா⁴த்யேதத்ஸமஸ்தம்ʼ ஜக³த் தஸ்மை ஶ்ரீகுரு³மூர்தயே நம இத³ம்ʼ ஶ்ரீத³க்ஷிணாமூர்தயே॥Nanachchhidraghatodarasthitamahadipaprabhabhasvaram jnanam yasya tu chakshuradikaranadvara bahih spandate, janamiti tameva bhantamanubhatyetatsamastam jagat tasmai shrigurumurtaye nama idam shridakshinamurtaye.
His knowledge, like the light of a great lamp inside a pot with many holes, streams out through the eyes and other senses. Only when he shines as ‘I know’ does this whole world shine after him. To that guru, the glorious Dakshinamurthy, I bow.
தே³ஹம்ʼ ப்ராணமபீந்த்ரி³யாண்யபி சலாம்ʼ பு³த்³தி⁴ம்ʼ ச ஶூந்யம்ʼ விது³꞉ ஸ்த்ரீபாலா³ந்த⁴ஜடோ³பமாஸ்த்வஹமிதி ப்ரா⁴ந்தா ப்ருʼ⁴ஶம்ʼ வாதி³ந꞉।
மாயாஶக்திவிலாஸகல்பிதமஹாவ்யாமோஹஸம்ʼஹாரிணே தஸ்மை ஶ்ரீகுரு³மூர்தயே நம இத³ம்ʼ ஶ்ரீத³க்ஷிணாமூர்தயே॥Deham pranamapindriyanyapi chalam buddhim cha shunyam viduh stribalandhajadopamastvahamiti bhranta bhrisham vadinah, mayashaktivilasakalpitamahavyamohasamharine tasmai shrigurumurtaye nama idam shridakshinamurtaye.
Some debaters, no wiser than children or the blind, take the body, the breath, the senses, the restless intellect or the void to be ‘I’, and are badly deluded. He destroys this great delusion spun by the play of maya. To that guru, the glorious Dakshinamurthy, I bow.
ராஹுக்ர³ஸ்ததி³வாகரேந்து³ஸத்ருʼ³ஶோ மாயாஸமாச்சா²த³நாத் ஸந்மாத்ர꞉ கரணோபஸம்ʼஹரணதோ யோ(அ)பூ⁴த்ஸுஷுப்த꞉ புமாந்।
ப்ராக³ஸ்வாப்ஸமிதி ப்ரபோ³த⁴ஸமயே ய꞉ ப்ரத்யபி⁴ஜ்ஞாயதே தஸ்மை ஶ்ரீகுரு³மூர்தயே நம இத³ம்ʼ ஶ்ரீத³க்ஷிணாமூர்தயே॥Rahugrastadivakarendusadrisho mayasamachchhadanat sanmatrah karanopasamharanato yobhutsushuptah puman, pragasvapsamiti prabodhasamaye yah pratyabhijnayate tasmai shrigurumurtaye nama idam shridakshinamurtaye.
Like the sun or moon eclipsed by Rahu, in deep sleep a person is covered by maya, the senses withdrawn, and remains as pure being; on waking he recognises, ‘I was asleep.’ To that guru, the glorious Dakshinamurthy, I bow.
பால்³யாதி³ஷ்வபி ஜாக்ர³தா³தி³ஷு ததா² ஸர்வாஸ்வவஸ்தா²ஸ்வபி வ்யாவ்ருʼத்தாஸ்வநுவர்தமாநமஹமித்யந்த꞉ ஸ்புர²ந்தம்ʼ ஸதா³।
ஸ்வாத்மாநம்ʼ ப்ரகடீகரோதி ப⁴ஜதாம்ʼ யோ முத்ர³யா ப⁴த்ர³யா தஸ்மை ஶ்ரீகுரு³மூர்தயே நம இத³ம்ʼ ஶ்ரீத³க்ஷிணாமூர்தயே॥Balyadishvapi jagradadishu tatha sarvasvavasthasvapi vyavrittasvanuvartamanamahamityantah sphurantam sada, svatmanam prakatikaroti bhajatam yo mudraya bhadraya tasmai shrigurumurtaye nama idam shridakshinamurtaye.
Through childhood and every age, through waking and every state, as they all change, the ‘I’ shines within, ever constant. He reveals this Self to his devotees through the blessed sign of knowledge. To that guru, the glorious Dakshinamurthy, I bow.
விஶ்வம்ʼ பஶ்யதி கார்யகாரணதயா ஸ்வஸ்வாமிஸம்ப³ந்த⁴த꞉ ஶிஷ்யாசார்யதயா ததை²வ பித்ருʼபுத்ராத்³யாத்மநா பே⁴த³த꞉।
ஸ்வப்நே ஜாக்ர³தி வா ய ஏஷ புருஷோ மாயாபரிப்ரா⁴மித꞉ தஸ்மை ஶ்ரீகுரு³மூர்தயே நம இத³ம்ʼ ஶ்ரீத³க்ஷிணாமூர்தயே॥Vishvam pashyati karyakaranataya svasvamisambandhatah shishyacharyataya tathaiva pitriputradyatmana bhedatah, svapne jagrati va ya esha purusho mayaparibhramitah tasmai shrigurumurtaye nama idam shridakshinamurtaye.
In dream or waking, whirled about by maya, one sees the world as divided: cause and effect, owner and owned, disciple and teacher, father and son. To that guru, the glorious Dakshinamurthy, I bow.
பூர⁴ம்பா⁴ம்ʼஸ்யநலோ(அ)நிலோ(அ)ம்பர³மஹர்நாதோ² ஹிமாம்ʼஶு꞉ புமாந் இத்யாபா⁴தி சராசராத்மகமித³ம்ʼ யஸ்யைவ மூர்த்யஷ்டகம்।
நாந்யத்கிஞ்சந வித்³யதே விம்ருʼஶதாம்ʼ யஸ்மாத்பரஸ்மாத்³விபோ⁴꞉ தஸ்மை ஶ்ரீகுரு³மூர்தயே நம இத³ம்ʼ ஶ்ரீத³க்ஷிணாமூர்தயே॥Bhurambhamsyanalonilombaramaharnatho himamshuh puman ityabhati characharatmakamidam yasyaiva murtyashtakam, nanyatkinchana vidyate vimrishatam yasmatparasmadvibhoh tasmai shrigurumurtaye nama idam shridakshinamurtaye.
Earth, water, fire, air, space, sun, moon and the living soul: this moving and unmoving world shines as his eightfold form. For those who reflect, nothing exists apart from that supreme, all-pervading Lord. To that guru, the glorious Dakshinamurthy, I bow.
ஸர்வாத்மத்வமிதி ஸ்பு²டீக்ருʼதமித³ம்ʼ யஸ்மாத³முஷ்மிந் ஸ்தவே தேநாஸ்ய ஶ்ரவணாத்ததர்³த²மநநாத்³த்⁴யாநாச்ச ஸங்கீர்தநாத்।
ஸர்வாத்மத்வமஹாவிபூ⁴திஸஹிதம்ʼ ஸ்யாதீ³ஶ்வரத்வம்ʼ ஸ்வத꞉ ஸித்³த்⁴யேத்தத்புநரஷ்டதா⁴ பரிணதம்ʼ சைஶ்வர்யமவ்யாஹதம்॥Sarvatmatvamiti sphutikritamidam yasmadamushmin stave tenasya shravanattadarthamananaddhyanachcha sankirtanat, sarvatmatvamahavibhutisahitam syadishvaratvam svatah siddhyettatpunarashtadha parinatam chaishvaryamavyahatam.
Because this hymn makes clear that he is the Self of all, whoever hears it, reflects on its meaning, meditates on it and chants it gains, of their own accord, the lordship of being the Self of all, along with unhindered eightfold divine power.